Rozpoznawanie kwalifikacji zawodowych dla potrzeb transferu na europejskim rynku pracy

A A A

Badania oczekiwanych wymagań kompetencyjnych elektryka prowadzone były wśród pracodawców polskich, niemieckich i portugalskich  w środowisku pracy (II kwartał 2016 r.), w odniesieniu do realnych stanowisk pracy, na których zatrudnia się elektryków.

Badania przeprowadzono metodą sondażową z wykorzystaniem ujednoliconego, dla wszystkich krajów, kwestionariusza diagnostycznego. Zawierał on m.in. propozycje kompetencji zawodowych, personalnych i społecznych oraz kluczowych dla ww. zawodu.

Przedstawiamy poniżej analizę porównawczą kompetencji istotnych dla zawodu elektryka zdaniem pracodawców polskich, niemieckich i portugalskich. Wartości wskaźnika w zaokrągleniu równe bądź większe od 3,5 wskazują na ważność kompetencji do wykonywania zadań zawodowych w ww. zawodzie.

 

Szczegółowe informacje na temat badań znajdą Państwo w raporcie Comparative study of professional competences required for typical professions of electrician and automotive technician based on examples in Germany, Poland and Portugal”.

 

 

 Kompetencje zawodowe dla zawodu elektryka 

Tabela 1. Stopień ważności kompetencji zawodowych w zawodzie elektryk wg opinii pracodawców

Lp.

Wykaz kompetencji zawodowych

Polska

Niemcy

Portugalia

Wskaźnik ważności

K1

Montaż i konserwacja maszyn i urządzeń elektrycznych

3,9

5,0

4,1

K2

Montaż i konserwacja instalacji elektrycznych

4,5

4,5

4,0

Źródło: Opracowanie własne

 

Kompetencja zawodowa K1 – Montaż i konserwacja maszyn i urządzeń elektrycznych

Tabela 2. Stopień ważności wiedzy, którą powinien posiadać elektryk w zakresie montażu i konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych zgodnie z opinią pracodawców

Lp.

Wiedza

Polska

Niemcy

Portugalia

Wskaźnik ważności

1.

Zasady i przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska oraz ergonomii podczas montażu i konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych.

4,5

5,0

3,8

2.

Maszyny i urządzenia elektryczne (rodzaje, charakterystyka, klasyfikacja).

3,6

5,0

4,2

3.

Struktura maszyn elektrycznych (mechaniczna i elektromagnetyczna).

3,1

5,0

3,8

4.

Dokumentacja techniczna urządzeń (schematy ideowe i montażowe).

4,0

5,0

3,5

5.

Podstawy  elektrotechniki i elektroniki.

3,4

5,0

3,8

6.

Normy i przepisy dotyczące montażu maszyn i urządzeń elektrycznych.

3,4

5,0

3,9

7.

Zasady montażu i konserwacji  maszyn/ urządzeń elektrycznych

3,8

5,0

3,6

8.

Zasady i metody wykonywania połączeń elektrycznych i mechanicznych

4,5

5,0

3,1

9.

Przyrządy i metody pomiarowe

3,9

5,0

4,2

10.

Metody lokalizowania i zasady usuwania usterek w maszynach i urządzeniach

3,6

5,0

3,7

11.

Zasady i metody konserwacji maszyn i urządzeń

3,3

5,0

3,3

12.

Podstawy przedsiębiorczości

2,6

5,0

2,2

13.

Zasady uruchamiania i prowadzenia działalności gospodarczej

2,4

5,0

1,8

Uwaga: Kolorem niebieskim oznaczono wiedzę mało istotną - wskaźnik ważności równy, większy od 3,5.

Źródło: Opracowanie własne

 

Tabela 3. Stopień ważności umiejętności, które powinien posiadać elektryk w zakresie montażu i konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych zgodnie z opinią pracodawców

Lp.

Umiejętności

Polska

Niemcy

Portugalia

Wskaźnik ważności

1.

Organizować stanowisko pracy zgodnie z zasadami i przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska oraz ergonomii podczas montażu i konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych

4,5

5,0

3,8

2.

Klasyfikować maszyny i urządzenia elektryczne, określać ich parametry techniczne.

3,5

5,0

2,6

3.

Rozróżniać parametry elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych oraz określać ich funkcje.

3,7

5,0

3,9

4.

Rozpoznawać maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich elementy, określać ich przeznaczenie.

3,7

5,0

3,8

5.

Rozróżniać materiały konstrukcyjne stosowane w maszynach i urządzeniach elektrycznych.

3,2

5,0

3,6

6.

Odczytywać i sporządzać rysunki oraz schematy maszyn i urządzeń elektrycznych

4,1

5,0

3,5

7.

Montować układy zasilania, sterowania, regulacji oraz zabezpieczenia maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie dokumentacji.

4,3

5,0

3,2

8.

Dobierać narzędzia do montażu maszyn i urządzeń elektrycznych.

3,9

5,0

3,4

9.

Wykonywać montaż mechaniczny podzespołów elektrycznych i elektronicznych.

3,8

5,0

3,6

10.

Sprawdzać zgodność wykonanych prac z dokumentacją.

4,0

5,0

2,9

11.

Wykonywać pomiary parametrów maszyn i urządzeń elektrycznych.

3,8

5,0

3,9

12.

Lokalizować typowe uszkodzenia maszyn i urządzeń elektrycznych.

3,7

5,0

4,1

13.

Planować kolejność czynności podczas demontażu i montażu maszyn i urządzeń elektrycznych.

4,0

5,0

2,7

14.

Wykonywać wymianę zużytych lub uszkodzonych elementów i podzespołów maszyn i urządzeń elektrycznych.

3,6

5,0

4,0

15.

Wykonywać wymianę uszkodzonych układów sterowania i zabezpieczeń maszyn i urządzeń elektrycznych.

3,8

5,0

3,6

16

Sprawdzać poprawność wykonanego montażu na podstawie dokumentacji.

4,1

5,0

3,4

17.

Przeprowadzać oględziny i konserwację maszyn i urządzeń elektrycznych.

3,5

5,0

3,0

18.

Sprawdzać działanie maszyn i urządzeń elektrycznych po montażu i konserwacji.

3,7

5,0

3,5

19.

Zakładać i prowadzić działalność gospodarczą w branży elektrycznej

2,1

5,0

2,9

Uwaga: Kolorem niebieskim oznaczono umiejętności  mało istotne - wskaźnik ważności równy, większy od 3,5.

Źródło: Opracowanie własne        

 

Kompetencja zawodowa K2 - Montaż i konserwacja instalacji elektrycznych

Tabela 4. Stopień ważności wiedzy, którą powinien posiadać elektryk w zakresie montażu i konserwacji instalacji elektrycznych zgodnie z opinią pracodawców

Lp.

Wiedza

Polska

Niemcy

Portugalia

Wskaźnik ważności

1.

Zasady i przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska oraz ergonomii podczas wykonywania instalacji elektrycznych

4,5

5,0

3,7

2.

Zasady i metody uwalniania spod napięcia i ratowania porażonych prądem elektrycznym.

4,4

5,0

3,9

3.

Normy i przepisy dotyczące wykonywania instalacji elektrycznych

3,5

5,0

3,9

4.

Budowa i rodzaje instalacji elektrycznych

3,9

5,0

3,9

5.

Symbole stosowane w dokumentacjach technicznych dotyczących instalacji elektrycznych

4,1

5,0

3,3

6.

Osprzęt, narzędzia i metody stosowane podczas wykonywania instalacji elektrycznych

4,3

5,0

4,0

7.

Zasady i metody budowy i eksploatacji instalacji elektrycznych

4,2

5,0

3,6

8.

Zasady i metody wykonywania połączeń układów elektrycznych i mechanicznych

4,4

5,0

3,8

9.

Metody lokalizowania i usuwania usterek w instalacji elektrycznej

3,6

5,0

3,3

10.

Eksploatacja urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych o napięciu nie przekraczającym 1kV

3,5

5,0

3,6

11.

Zasady i metody napraw elektronarzędzi i maszyn  elektrycznych w zakresie wymiany przewodów zasilających z uszkodzoną izolacją i wymiany szczotek w silnikach komutatorowych

3,3

5,0

3,4

12.

Zasady i metody wymian łożysk w elektronarzędziach i silnikach indukcyjnych, ostrzenie wierteł i przecinaków, inne prace ślusarskie

2,7

5,0

2,8

Uwaga: Kolorem niebieskim oznaczono wiedzę mało istotną - wskaźnik ważności równy, większy od 3,5.

Źródło: Opracowanie własne

 

Tabela 5. Stopień ważności umiejętności, które powinien posiadać elektryk w zakresie montażu i konserwacji instalacji elektrycznych zgodnie z opinią pracodawców

Lp.

Umiejętności

Polska

Niemcy

Portugalia

Wskaźnik ważności

1.

Organizować stanowisko pracy zgodnie z zasadami i przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska oraz ergonomii podczas wykonywania instalacji elektrycznych

4,6

4,4

3,1

2.

Uwalniać spod napięcia i ratować porażonych prądem elektrycznym.

4,4

4,4

2,9

3.

Stosować się do obowiązujących norm i przepisów w zakresie wykonywania instalacji elektrycznych

3,9

4,4

3,3

4.

Identyfikować rodzaje instalacji elektrycznych i charakteryzować ich budowę

4,1

3,9

3,6

5.

Posługiwać się dokumentacją techniczną instalacji elektrycznych.

4,3

4,3

3,6

6.

Dobierać przewody, osprzęt, narzędzia oraz metody właściwe dla wykonywania i remontowania poszczególnych rodzajów instalacji elektrycznych

4,4

4,1

3,0

7.

Wykonywać przyłącza tymczasowe

3,8

4,4

2,6

8.

Wykonywać instalacje tymczasowe

3,8

4,4

2,9

9.

Wykonywać i remontować instalacje elektryczne wewnętrzne

4,2

4,2

3,7

10.

Wykonywać i remontować instalacje elektryczne zewnętrzne: teletechniczne, sygnalizacyjne, ochrony mienia i odgromowe

3,8

3,5

3,9

11.

Wykonywać przyłącza kablowe lub napowietrzne budynków

4,1

3,9

3,1

12.

Wykonywać połączenia układów elektrycznych i mechanicznych (śrubowe zaciskowe i lutowane)

4,0

4

3,2

13.

Sprawdzać poprawność działania wewnętrznych i zewnętrznych instalacji elektrycznych

4,0

4,1

3,3

14.

Lokalizować i usuwać  usterki w wewnętrznych i zewnętrznych instalacjach elektrycznych

3,8

4,2

4,0

15.

Eksploatować urządzenia, instalacje i sieci elektroenergetyczne o napięciu nie przekraczającym 1kV

3,7

3,9

3,6

16.

Posługiwać się prostą dokumentacją techniczno-ruchową maszyn i urządzeń elektrycznych

4,0

4,3

3,4

17.

Naprawiać elektronarzędzia i maszyny elektryczne, wymieniać przewody zasilające z uszkodzoną izolacją, wymieniać szczotki w silnikach komutatorowych.

3,2

3,8

3,5

18.

Wymieniać łożyska w elektronarzędziach i silnikach indukcyjnych, ostrzyć wiertła i przecinaki, inne prace ślusarskie

2,7

3,5

2,8

Uwaga: Kolorem niebieskim oznaczono umiejętności  mało istotne - wskaźnik ważności równy, większy od 3,5.

Źródło: Opracowanie własne

 

Kompetencje personalne i społeczne dla zawodu elektryk

 Tabela 6. Stopień ważności kompetencji personalnych i społecznych istotnych dla zawodu elektryk, zgodnie z opinią pracodawców

Lp.

Kompetencje

personalne i społeczne

Polska

Niemcy

Portugalia

Wskaźnik ważności

1.

Ponosi odpowiedzialność za realizację zadań

4,5

3,6

3,6

2.

Jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań

3,4

3,8

3,1

3.

Przestrzega tajemnicy zawodowej

3,8

3,9

2,9

4.

Potrafi oceniać swoje działania i działania swojego zespołu oraz przyjmować odpowiedzialność za ich skutki

4,1

3,6

3,8

5.

Pracuje częściowo samodzielnie i podejmuje współpracę w zorganizowanych warunkach

4,2

3,9

3,4

6.

Rozpoznaje własne potrzeby edukacyjne, aktualizuje swoją wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe

3,6

3,8

4,2

7.

Potrafi radzić sobie ze stresem

3,4

3,8

2,8

8.

Potrafi negocjować warunki porozumień

2,7

-

1,8

Uwaga: Kolorem niebieskim  oznaczono mało istotne kompetencje personalne i społeczne - wskaźnik ważności równy, większy od 3,5

Źródło: Opracowanie własne

 

Kompetencje kluczowe dla zawodu elektryk

 Tabela 7. Stopień ważności kompetencji kluczowych istotnych w zawodzie elektryk, zgodnie z opinią pracodawców

Lp.

Kompetencje kluczowe

Polska

Niemcy

Portugalia

Wskaźnik ważności

1.

Rozwiązywanie problemów

3,7

4

3,9

2.

Współpraca w zespole

4,0

3,8

3,2

3.

Komunikacja w języku ojczystym i w językach obcych

3,3

3,5

2,7

4.

Wywieranie wpływu/przywództwo

2,1

2,8

2,7

5.

Planowanie i organizowanie pracy

4,0

3,7

3,1

6.

Sprawność motoryczna

4,3

3,8

3,4

7.

Umiejętność czytania ze zrozumieniem i pisania

4,1

3,4

3,3

8.

Umiejętności matematyczne

3,3

3,7

4,0

9.

Umiejętność wyszukiwania, selekcjonowania i krytycznej analizy informacji

3,5

3,6

2,7

10.

Umiejętność posługiwania się nowoczesnymi technologiami informacyjnymi i komunikacyjnymi

3,8

3,4

2,1

Źródło: Opracowanie własne

 

Wykres 1. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu elektryk - Polska

wykres1

 Źródło: Opracowanie własne

 

  

Wykres 2. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu elektryk – Niemcy

 wykres2

 Źródło: Opracowanie własne

 

 

Wykres 3. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu elektryk – Portugalia

 wykres3

 Źródło: Opracowanie własne

 

Podsumowanie

Spójność/ rozbieżność opinii w oczekiwanych przez pracodawców, z każdego kraju partnerskiego, kompetencji zawodowych wynika z ich doświadczeń w zatrudnianiu pracowników, wielkości firmy, różnego stopnia specjalizacji branżowej, popytu na produkt/usługę czy też innowacyjności firmy. Są one uwarunkowane specyfiką lokalnego, regionalnego lub krajowego rynku pracy, stopniem rozwoju technologicznego w danym kraju.

Rozbieżności w oczekiwaniach pracodawców  wynikać mogą także z posługiwania się, w każdym z krajów partnerskich, różnym sposobem opisu kompetencji zawodowych.

Analiza porównawcza daje ogólny obraz istotności, oczekiwanych przez pracodawców  w poszczególnych krajach, kompetencji zawodowych badanych zawodów. Może być  podstawą do dalszych badań zapotrzebowania pracodawców na pracowników o konkretnych kompetencjach.

 

 

 

 

 

UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii.

Brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to.

Zrozumiałem

Ten projekt został zrealizowany przy wsparciu finansowym Komisji Europejskiej.
Projekt lub publikacja odzwierciedlają jedynie stanowisko ich autora i Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialności za umieszczoną w nich zawartość merytoryczną.